Kardiologiya — toifa TEST va OG'ZAKI javoblari
Oliy, 1- va 2–3-toifa uchun
Rasmiy manbalar asosida sifatli tayyorlangan
Barcha javoblarni platformada ko'rish uchun bosing
TEST JAVOBLARI
Quyidagilardan qaysi biri o‘tkir koronar sindrom (OKS) tushunchasiga kirmaydi?
- Stabil stenokardiya — To'g'ri javob
- ST segment ko‘tarilishi bilan miokard infarkti
- ST segment ko‘tarilishisiz miokard infarkti
- Nostabil stenokardiya
Ko‘pchilik holatlarda o‘tkir yurak yetishmovchiligiga (OYY) sabab bo‘ladi:
- Yurak tomirlarining yallig‘lanishi
- Yurak tomirlarining spazmi
- Tizimli vaskulit
- Stenozlovchi ateroskleroz — To'g'ri javob
Test savollari barcha toifalar uchun umumiy
Barcha javoblarni platformada ko'rish uchun bosing
OG'ZAKI JAVOBLAR
Yurak-qon tomir kasalliklaridan kasallanish va o‘lim.
Yurak-qon tomir kasalliklaridan kasallanish. Yurak-qon tomir kasalliklari (YuQTK) — dunyoda ham, O‘zbekistonda ham kasallanish, nogironlik va o‘limning birinchi sababi. JSST ma’lumotiga ko‘ra dunyoda har yili taxminan 18–20 mln kishi YuQTKdan vafot etadi (barcha o‘limlarning qariyb uchdan biri).
Kasallanish tarkibida asosiy o‘rinni egallaydi:
– arterial gipertenziya (AG) — kattalarning taxminan uchdan biridan ko‘pida uchraydi, ko‘pchiligi o‘z kasalligini bilmaydi yoki samarali davolanmaydi;
– yurak ishemik kasalligi (YuIK) — stenokardiya, miokard infarkti (MI), infarktdan keyingi kardioskleroz;
– miya qon aylanishining buzilishlari (insult);
– bo‘lmachalar fibrillyatsiyasi (BF) va surunkali yurak yetishmovchiligi (SYuYe) — aholi qarishi bilan ko‘paymoqda.
Kasallanish o‘sishiga sabablar: aholining qarishi, kamharakatlik, semizlik, qandli diabet, chekish, noto‘g‘ri ovqatlanish (ko‘p tuz, to‘yingan yog‘lar), stress, AGni kech aniqlash.
o‘lim. YuQTKdan o‘limning asosiy qismini YuIK va insult tashkil qiladi; o‘limning katta qismi mehnatga layoqatli yoshda va kasalxonaga yetib kelmasdan (to‘satdan o‘lim) sodir bo‘ladi. O‘zbekistonda ham YuQTK umumiy o‘lim tarkibida yetakchi o‘rinda (barcha o‘limlarning yarmidan ko‘pi).
Rivojlangan davlatlarda so‘nggi o‘n yilliklarda YuQTKdan o‘lim kamaydi. Buning sabablari:
– xavf omillarini aholi darajasida kamaytirish (chekishga qarshi kurash, tuzni cheklash, AGni nazorat qilish);
– statinlar, antiagregantlar, zamonaviy antigipertenziv dorilardan keng foydalanish;
– O‘KSda birlamchi teri orqali koronar aralashuv (TKA) va trombolizning o‘z vaqtida qo‘llanishi;
– SYuYeni dalillarga asoslangan davolash va reabilitatsiya.
Kasallanish va o‘limni baholashda qo‘llaniladigan ko‘rsatkichlar: tarqalganlik (prevalentlik), birlamchi kasallanish (insidens), o‘lim ko‘rsatkichi (100 ming aholiga), nogironlik bilan o‘tgan umr yillari (DALY), standartlashtirilgan o‘lim koeffitsiyenti.
Esda tuting: YuQTKdan o‘limning katta qismi oldini olish mumkin bo‘lgan xavf omillari bilan bog‘liq — shuning uchun profilaktika eng samarali yo‘l.
Barcha javoblarni platformada ko'rish uchun bosing