Эндокринология — тоифа ТЕСТ ва ОҒЗАКИ жавоблари
Олий, 1- ва 2–3-тоифа учун
Расмий манбалар асосида сифатли тайёрланган
Барча жавобларни платформада кўриш учун босинг
ТЕСТ ЖАВОБЛАРИ
Иценко-Кушинг касаллигининг дифференциал диагностикаси барча санаб ўтилган касалликлар билан ўтказилади, бундан мустасно:
- гипотиреоз — Тўғри жавоб
- гипоталамик синдром ёғалмашинуви ва гипертензия бузилиши билан
- глюкостерома
- эктопирланган АКТГ синдроми
Дори дармонли Иценко-Кушингда кузатилмайди:
- остеопороз
- озиш — Тўғри жавоб
- артериал босим кўтарилиши
- вазн ортиши
Тест саволлари барча тоифалар учун умумий
Барча жавобларни платформада кўриш учун босинг
ОҒЗАКИ ЖАВОБЛАР
Қалқонсимон безнинг гормонал регуляцияси. Қалқонсимон без гормонларининг физиологияси.
Қалқонсимон безнинг гормонал регуляцияси. Регуляция гипоталамус–гипофиз–қалқонсимон без ўқи орқали амалга ошади: гипоталамус ТРГ ажратади → гипофиз ТТГ ишлаб чиқаради → қалқонсимон без Т4 ва Т3 синтез қилади.
– ТТГ безда ёд тутилишини (НИС), тиреоглобулин синтезини, ТПО орқали ёдланишни ва гормон ажралишини кучайтиради, фолликуляр ҳужайралар ўсишини рағбатлантиради.
– Манфий тескари алоқа: эркин Т4/Т3 кўпайса, ТРГ ва ТТГ камаяди; камайса, кўпаяди. Гипофизда Т4 ни Т3 га айлантирувчи Д2 ферменти бу назоратда муҳим.
– ТТГ ни соматостатин, дофамин, глюкокортикоидлар ва оғир умумий касаллик пасайтиради. ТТГ ажралиши сутка давомида пулсацияланади, тунда юқори бўлади.
– Авторегуляция: ёд кўп бўлса, синтез вақтинча тўхтайди (Волф–Чайков эффекти); ёд кам бўлса, Т3 улуши ортади.
Эсда тутинг: ТТГ — бирламчи без фаолиятининг энг сезгир кўрсаткичи, эркин Т4 озгина ўзгарса ҳам ТТГ сезиларли ўзгаради.
Қалқонсимон без гормонларининг физиологияси. Синтез босқичлари: ёдид НИС орқали фолликулага тушади → ТПО уни оксидлаб тиреоглобулин тирозинларига бириктиради (МИТ, ДИТ) → уларнинг бирикишидан Т4 ва Т3 ҳосил бўлади → коллоидда сақланади → ТТГ таъсирида эндоцитоз ва протеолиз орқали қонга ажралади.
Без асосан Т4 (80–90%) ажратади; фаол шакл — Т3, унинг тахминан 80% тўқималарда Д1 ва Д2 дежодиназалар таъсирида Т4 дан ҳосил бўлади (Д3 нофаол рТ3 ҳосил қилади). Қонда 99% дан кўпи ТБГ, транстиретин ва албумин билан боғланган, фақат эркин улуш фаол. Ярим емирилиш даври: Т4 тахминан 7 кун, Т3 тахминан 1 кун. Гормонлар ядро рецепторлари (ТР-алфа, ТР-бета) орқали ген ифодасини ўзгартиради.
Таъсирлари:
– Базал метаболизм, иссиқлик ишлаб чиқариш ва кислород сарфи ортади.
– Юрак: частота ва қисқариш кучи ортади, симпатик таъсирга сезувчанлик ошади.
– Мия ва суяк ўсиши: ҳомила ва чақалоқда гормон етишмаса, қайтмас ақлий ривожланиш бузилиши (кретинизм) келиб чиқади.
– Моддалар алмашинуви: липолиз ва холестерин парчаланиши, глюкоза сўрилиши ва гликогенолиз кучаяди.
– Ичак ҳаракати, мушак тонуси ва нерв системаси фаоллиги ошади.
Эсда тутинг: Т3 — фаол, Т4 — "захира" гормон.
Барча жавобларни платформада кўриш учун босинг